[BLOG] IK DENK DUS IK BESTA

Leestijd:           ongeveer 6 minuten

Ik denk dus ik besta


IK DENK DUS IK BESTA


Dagelijks schieten er vele duizenden gedachten door ons hoofd. Sommige gedachten zijn leuk, sommigen minder leuk of zelfs erg vervelend. Soms zijn de gedachten niet vervelend maar wel de hoeveelheid. Of het feit dat een gedachte steeds maar weer terugkeert. Toch hebben we veel te danken aan ‘het nadenken’. Hoog tijd om eens wat dieper in te gaan op de wondere wereld van gedachten.


Van waarneming naar gedachte

Alles dat je waarneemt, kan zorgen voor een gedachte. Wellicht zal je weleens gemerkt hebben dat je al snel een gedachte in je hoofd hebt als je iemand voor het eerst ontmoet. Bijvoorbeeld over wat voor kleding hij of zij aan heeft, over zijn of haar kapsel, of misschien wat hij of zij uitstraalt. Maar ook geuren of geluiden, wat je voelt en wat je proeft, kunnen voor gedachten zorgen.

Een gedachte is ‘iets’ waar jij je van bewust bent en is een onderdeel of het gevolg van het denkproces. Een gedachte kan plotseling en zonder specifieke reden vanuit je onderbewuste in je hoofd opkomen. Maar een gedachte kan ook voortkomen uit een andere gedachte. Zo kan de ene gedachte dus leiden tot een andere gedachte, die ook weer voor een nieuwe gedachte kan zorgen.


De kracht van denken

In onze maatschappij wordt veel kracht en macht toegemeten aan het denken. Je leert al op jonge leeftijd je hersenen te gebruiken om problemen op te lossen en na te denken over je eigen toekomst. Van kleine rekensommetjes op de basisschool tot grootschalige projecten voor je studie. Maar ook hoe je rond denkt te komen in je dagelijks leven of hoe jij je wilt ontwikkelen binnen je werk.

We hebben veel te danken aan het denken en daarom is het niet gek dat het een prominente rol heeft in onze maatschappij. Denk maar eens aan je smartphone, laptop, auto’s, televisie, de infrastructuur en nog veel meer. Het zijn allemaal producten van het denken. De welvaart in onze westerse samenleving is grotendeels ontstaan door het nadenken van de mens.

Aan de andere kant kan het nadenken je ook veel stress bezorgen en je overweldigen. Gedachten aan wat je nog allemaal moet doen of wat je moet herinneren. De ene gedachte wordt daarin opgevolgd door de andere. Tientallen gedachten kunnen er in een korte tijd door ons hoofd flitsen. Dan merk je pas goed hoe krachtig je gedachten kunnen zijn en hoe ze je beïnvloeden.


De Gremlin

De Gremlin staat voor dat deel in jezelf dat voortdurend kritiek en commentaar geeft. Het is nooit goed zoals het is. De Gremlin vindt dat er altijd nog iets moet veranderen aan jezelf, aan anderen of aan de situatie. De Gremlin wordt meestal actief als je emotioneel bent, als je boos bent of een baalmomentje hebt. Het is voor westerse mensen ‘normaal’ om veel kritiek te hebben op onszelf.

We leggen de lat voor onszelf vaak erg hoog. We moeten voldoen aan het hoogste niveau. En dat is vaak het enige dat ons gelukkig lijkt te maken. Als dat niet lukt, voelen we ons minderwaardig of worden we gefrustreerd. We geven niet alleen kritiek op onszelf maar ook op anderen. Door jezelf gewoon jezelf te laten zijn, geef je jezelf een groot geschenk. En natuurlijk geldt dat ook voor anderen.


Mindfulness als praktische tool

Mindfulness nodigt je uit om niet te vechten met of tegen je gedachten. Je wordt aangemoedigd om ze te zien en te observeren wat ze met je doen. Als jij je gedachten onder ogen durft te zien, kun je kiezen uit twee opties: ik volg mijn gedachten of ik laat ze gaan. Gedachten zijn niet goed of slecht en besef je goed dat je er dus niet over hoeft te oordelen.

Mindfulness leert je om gedachten te herkennen en te observeren zonder dat je erover oordeelt. Je hoeft ze niet weg te drukken. Door je gedachten vanuit een nieuwsgierige en vriendelijke houding te observeren, kun je er op een gegeven moment afstand van nemen. Automatische gedachten als ‘dat kan ik niet’ of ‘er is iets fout aan mij’ houden je dan niet langer in een wurggreep.

Als je jouw gedachten observeert, besef je dat je gedachten mentale activiteiten zijn en geen absolute waarheden. Jij bent je gedachten niet. De ander is je gedachten niet. Gedachten zijn geen feiten. Dit oefen je tijdens het beoefenen van mindfulness. Het geeft je ruimte. Zo kun je opnieuw op een heldere manier nadenken over jezelf, over anderen en over de situatie. Jij hebt de controle.


Van gedachten naar gevoelens

Gevoelens en gedachten zijn sterk met elkaar verbonden. Gedachten nemen je net als een trein mee naar een bestemming, maar die bestemming is lang niet altijd leuk. Die ‘bestemming’ kan een negatief gevoel veroorzaken. Onprettige emoties zoals angst, verdriet en teleurstelling horen ook bij het leven. Je hoeft je er niet door uit het veld te laten slaan.

De manier waarop je er mee omgaat en hoe je je opstelt ten opzichte van deze emoties, bepaalt of ze macht over je krijgen. Het is belangrijk om aandacht en ruimte te geven aan je gevoelens en emoties. Doe je gevoelens geen geweld aan. Laat emoties als een golf komen en gaan. Surf op deze golven met focus en moed. Herken en erken, beleef en laat zijn. Emoties laten je toe het leven te beleven.


Word directeur van je piekerfabriek

Dus hoe ga je om met de vele gedachten die je op een dag hebt? Als eerste is het goed om te beseffen dat gedachten maar activiteiten zijn die in je hoofd plaatsvinden. Niet meer, niet minder. Herken dát je gedachten hebt en observeer ze zonder erover te oordelen. Je hoeft ze niet weg te drukken en herinner jezelf er steeds aan dat gedachten geen feiten zijn.

Gedachten zijn niet goed of slecht. En je hebt altijd een keuze. Je kunt je gedachten volgen of je kunt ze laten gaan. En je zal veel moeten oefenen. Zeker in het begin zal de gedachtentrein regelmatig met je aan de haal gaan. Maar ach, zo kom je nog eens ergens. En zoals Loesje al eens zei: als ik het even niet meer weet, doe ik altijd een stapje vooruit..

 

Mark Verloop | Healthful You | Rotterdam | Mindfulness voor Twintigers